laws.tehran.ir
شماره صدور(ابلاغ) : 160/722/2274
تاریخ صدور(ابلاغ) : 1385/02/13


نحوه صدور مجوز حفاري در شهر تهران

مصوب 1385/01/15


انتخاب وضعیت تنقیحی :
(توجه: شهروند گرامی؛ تنقیح مصوبات در حال تکمیل است. نسخه نهایی به زودی در دسترس قرار می‌گیرد.)

نحوه صدور مجوز حفاري در شهر تهران
ماده يكم (1):
شهرداري تهران موظف است بر اساس مفاد دستورالعمل نحوه صدور مجوز حفاري در سطح شهر تهران كه پيوست لاينفك اين مصوبه و ممهور به مهر شوراي اسلامي شهر تهران مي‌باشد، با شفاف‌سازي و تفكيك مراحل مختلف عمليات اجرايي، نسبت به هماهنگي كليه سازمان‌هاي متقاضي حفاري در سطح شهر تهران اقدام نمايد.
تبصره:
شهرداري تهران موظف است بلافاصله پس از ابلاغ اين مصوبه با تشكيل كميسيون هماهنگي امور حفاري در سطح شهر تهران (موضوع مبحث دوم دستورالعمل پيوست)، حداكثر ظرف مدت دو (2) ماه نسبت به انجام وظايف زير اقدام و گزارش عملكرد اجراي اين مصوبه را به كميسيون توسعه و عمران شهري شوراي اسلامي شهر تهران ارائه نمايد.
الف- تشكيل كميته‌هاي كاري موضوع مبحث دوم دستورالعمل پيوست.
‌ب- انجام وظايف مندرج در مادتين بيستم (20) و بيست و يكم (21) دستورالعمل پيوست جهت تعيين چهارچوب و اسناد مربوط به انتخاب يا تشكيل دستگاه نظارت و آزمايشگاه‌هاي ذيصلاح.
‌ج- تجهيز و تكميل امكانات و نيروي متخصص مورد نياز.
‌د-انجام وظايف مندرج در مفاد ماده‌هاي پانزدهم (15)، شانزدهم (16) و تبصره سوم (3) ذيل ماده هفدهم (17) و تبصره ذيل ماده هجدهم (18) دستورالعمل پيوست
ماده دوم (2):
شهرداري تهران موظف است حداكثر ظرف مدت يك سال از تاريخ ابلاغ اين مصوبه، مطالعات جامع كانال مشترك تأسيسات در سطح شهر را تهيه و جهت تصويب به شوراي اسلامي شهر تهران ارائه نمايد.
تبصره يكم (1):
با توجه به قدرت اجرايي و نفوذ جايگاهي كميسيون هماهنگي امور اجرايي شهر و با استناد به تبصره چهارم (4)، ذيل ماده سوم (3) دستورالعمل پيوست، برنامه‌ريزي و تهيه اسناد اجرايي موضوع اين ماده پس از تشكيل كميسيون از طريق كميته‌هاي كاري آن كميسيون راهبري مي‌شود.
تبصره دوم (2):
منظور از مطالعات جامع كانال مشترك تأسيسات در اين مصوبه مطالعات تخصصي، اسناد فني فاز يك و دو و متره و برآورد اجراي طرح و برنامه زمان‌بندي آن مي‌باشد.
تبصره سوم (3):
با توجه به تهيه طرح كانال مشترك در سطح منطقه 22، شهرداري تهران موظف است حداكثر تا پايان شهريور 1385 نسبت به آغاز عمليات اجرايي كانال مشترك تأسيسات در سطح اين منطقه اقدام نمايد و هزينه‌هاي مربوط را با هماهنگي از طريق كميسيون هماهنگي امور اجرايي از منابع قابل‌دسترسي استحصال نمايد.
تبصره چهارم (4):
شهرداري تهران موظف است از تاريخ ابلاغ اين مصوبه در كليه معابر جديد بزرگراهي و اصلي كه احداث خواهد نمود طراحي و احداث كانال مشترك را به مورد اجرا درآورد.
تبصره پنجم (5):
شهرداري تهران موظف است در بودجه ساليانه شهرداري تهران رديف‌هاي درآمدي و هزينه‌اي مرتبط با اجراي اين دستورالعمل را پادار نمايد.
ماده سوم (3)-اصلاحي 1386/03/08-:
شهرداري تهران موظف است ميزان شاخصه ريالي (ح) موضوع هزينه‌هاي مندرج در ماده بيست‌ و نهم (29) دستورالعمل پيوست اين مصوبه را حداكثر ظرف مدت يك ماه از تاريخ ابلاغ اين مصوبه محاسبه و طي لايحه جهت بررسي و تصويب به شوراي اسلامي شهر تهران ارائه نمايد.
تبصره يكم (1):
دريافت ساير هزينه‌ها، اعم از هزينه‌هاي مرمت يا خسارات قهري ناشي از حفاري بر اساس فهرست‌ بهاي واحد ترميم و بازسازي نوار حفاري در معابر شهري كه توسط سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور ابلاغ و برابر بخشنامه‌هاي شاخص تعديل در هر دوره به هنگام مي‌شود، تعيين مي‌شود.
تبصره دوم (2):
شهرداري تهران موظف است درآمد حاصل از امور حفاري موضوع اين مصوبه و دستورالعمل پيوست آن اعم از هزينه‌هاي صدور مجوز، ترميم، روسازي، خسارات قهري و امثالهم را به خزانه (شهرداري) واريز و صرفاً به مصرف امور مرتبط به ترميم نوارهاي حفاري، مطالعات و برنامه‌ريزي و اجراي كانال مشترك تأسيسات شهري برساند.
ماده چهارم (4)-اصلاحي 1395/09/09-:
مسئوليت بازنگري و پايش مباحث اول تا ششم دستورالعمل پيوست بدين شرح تعيين مي‌شود :
الف) مباحث اول، دوم و سوم شامل مواد يكم (1) الي نوزدهم (19) و تبصره‌هاي مربوطه در دستورالعمل، بر اساس درخواست معاونت فني و عمراني شهرداري تهران و تصويب در كميسيون هماهنگي امور اجرايي شهر تهران. (موضوع ماده سوم (3) دستورالعمل پيوست )
ب) مباحث چهارم (4) و پنجم (5) شامل مواد بيستم (20) الي بيست و هشتم (28) و تبصره‌هاي مربوط در دستورالعمل)، بر اساس درخواست معاونت فني و عمراني شهرداري تهران و طي مراحل كارشناسي در دفتر نظام فني و اجرايي و تصويب در شوراي عالي فني شهرداري تهران. (موضوع مصوبه ابلاغي به شماره 160/580/15837 مورخ 1383/8/17 ).
ج) مبحث ششم (6) شامل مواد بيست و نهم (29) الي سي و سوم (33) و تبصره‌هاي مربوطه در دستور‌العمل با عنوان "نحوه تعيين و دريافت هزينه‌ها و جرايم" حسب ضرورت و بر اساس تقديم لايحه توسط شهرداري تهران و تصويب شوراي اسلامي شهر تهران.
تبصره(الحاقي 1395/09/09):
چنانچه ويرايش و بازنگري در كليه مباحث شش‌گانه دستورالعمل پيوست، تأثيري در محاسبه عوارض موضوع مبحث ششم (6) داشته باشد، اخذ مصوبه از شوراي اسلامي شهر تهران الزامي خواهد بود.
ماده پنجم (5)-الحاقي 1395/09/09-:
با توجه به مخاطرات فرونشست و فروريزش‌­ها در شهر تهران، سازمان پيشگيري و مديريت بحران شهر تهران موظف است نسبت به اعلام مناطق با اولويت خطرپذيري بالا براي وقوع فرونشست يا فروريزش موضعي به كميسيون هماهنگي امور اجرايي اقدام نمايد و اين كميسيون نسبت به تهيه برنامه عملياتي مشترك بين دستگاه‌هاي خدماتي براي شناسايي و نحوه جايگزيني تأسيسات فرسوده و يا ناايمن در اين محدوده‌ها با در نظر گرفتن ملاحظات فني و اقتصادي اقدام نمايد. ضروري است اعتبارات مورد نياز دستگاه‌هاي خدماتي براي اجراي اين موضوع تا ابتداي تيرماه هر سال به سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور اعلام گردد.
دستورالعمل پيوست مصوبه «نحوه صدور مجوز حفاري در شهر تهران»
(مشتمل بر سي‌ و پنج (35) ماده و سي‌ و چهار (34) تبصره ممهور به مهر شوراي اسلامي شهر تهران)
مصوب دويست و بيست و سومين جلسه رسمي- علني- عادي شوراي اسلامي شهر تهران (دوره دوم) به تاريخ سه‌شنبه پانزدهم فروردين‌ماه سال 1385 (85/2/223/2)
مبحث اول: كليات
ماده يكم (1):
مستندات قانوني
مستندات قانوني اين آئين‌نامه به شرح زير مي‌باشد:
الف- مصوبه آيين‌نامه هماهنگي اقدامات عمراني مؤسساتي كه خدمات آن‌ها در داخل محدوده شهرها مستلزم حفاري معابر و احداث تأسيسات مي‌باشد. به تاريخ 1366/11/4 هيئت دولت.
‌ب- قانون احداث تونل مشترك شهري - مصوب به تاريخ بيست‌ و هفتم بهمن‌ماه سال 1372.
‌ج- دستورالعمل نحوه هماهنگي و صدور مجوز حفاري در سطح شهرهاي كشور مصوب كميسيون عالي هماهنگي امور اجرايي شهرهاي كشور در سال 1367.
تبصره:
از آن جايي كه روح حاكم بر اين آيين‌نامه برگرفته از دستورالعمل نحوه هماهنگي و صدور مجوز حفاري در سطح شهرهاي كشور مي‌باشد (بند ج) لذا در متن استناد مستقيم به اين دستورالعمل نشده است ولي هر جا كه نياز به استفاده از مستندات بندهاي (الف)، (ب) و (ج) بوده به‌ صراحت به آن‌ها اشاره شده است.
ماده دوم (2):
تعاريف و اصطلاحات
اصطلاحات مندرج در اين دستورالعمل داراي مفاهيم زير مي‌باشند:
الف- اشتراك: عبارت است از استفاده مشترك حقيقي يا حقوقي از انشعاب برق، گاز، تلفن، آب و فاضلاب به‌ صورت مجزا.
‌ب- اقدامات ترميمي يا اضطراري (حفاري‌هاي اضطراري): عبارت است از حفاري‌ها و عملياتي كه موردي بوده و قابل پيش‌بيني نمي‌باشد و رفع مشكلات ناشي از آن در اسرع وقت ضروري مي‌باشد مانند تركيدگي و نشت لوله‌هاي آب، گاز و فاضلاب و خرابي و سوختگي كابل‌هاي برق و مخابرات كه موجب قطع كامل ارتباط تلفني و برق مي‌شود.
‌ج- انتقال تأسيسات از ملك ديگران به معابر عمومي: عبارت است از انتقال لوله‌هاي آب و فاضلاب و گاز و يا كابل‌هاي برق و مخابرات از محدوده ملك اشخاص (در صورت تقاضاي آنان و با تمايل سازمان مربوطه) به معبر عمومي كه مقدار حفاري در اين قبيل موارد حداكثر پانصد (500) متر طول مي‌باشد.
‌د- انشعاب: عبارت است از يك مورد حفاري در سطح سواره‌رو يا پياده‌رو كه معمولاً به‌ صورت عرضي مي‌باشد و هدف از آن انتقال آب، برق، تلفن، گاز از شبكه اصلي به‌ صورت فرعي است به‌ منظور رساندن خدمات مذكور به متقاضي اشتراك و يا اتصال منازل و ساير واحدها به شبكه جمع‌آوري فاضلاب.
هـ- ايجاد شبكه: عبارت است از ايجاد شبكه جديد و يا توسعه شبكه‌اي كه در يك يا چند منطقه شهرداري انجام مي‌شوند و قابل پيش‌بيني و برنامه‌ريزي مي‌باشد.
‌و- برنامه: عبارت است از مجموعه فعاليت‌هاي مشخص با مقادير معين، كه براي مدت پنج سال يا كمتر، مبتني بر هدف‌ها و سياست‌هاي مصوب همراه با پيش‌بيني منابع مادي و هزينه‌هاي لازم و منقسم به برنامه سالانه اجرايي تهيه و تدوين شود.
‌ز- پروژه: فعاليت‌هاي اجرايي و جاري مشتمل بر عمليات و خدمات مشخص، در قالب برنامه يك‌ساله، كه در تطبيق با مفاهيم قانون برنامه‌ و بودجه احياناً ممكن است عناويني نظير طرح عمراني انتفاعي، طرح عمراني غيرانتفاعي، طرح مطالعاتي را به خود اختصاص دهد.
‌ح- پيمانكار حفاري: شخص حقيقي يا حقوقي طرف قرارداد با دستگاه متقاضي حفاري جهت اجراي پروژه‌هاي مذكور.
‌ط- تدابير ايمني: عبارت است از اقدامات ايمني و تمهيدات لازم كه شركت‌ها يا سازمان‌هاي تأسيساتي مي‌بايد جهت جلوگيري از بروز خطرات و خسارات احتمالي به شهروندان، وسائط نقليه و امور شهري در محل‌هاي حفاري بكار گيرند.
‌ي- تقويت شبكه (كابل يا لوله): عبارت است از تقويت در ميزان ظرفيت يك كابل يا لوله، كه اهميت اجراي آن محسوس بوده و در قالب برنامه يك‌ ساله غيرقابل‌ پيش‌بيني بوده است كه مقدار حفاري در اين قبيل موارد حداكثر پانصد (500) متر طول مي‌باشد.
‌ك- جرائم: عبارت است از وجوهي كه به دلايلي چون تغيير مشخصات حفاري و يا طولاني‌تر شدن زمان آن و يا عدم رعايت مشخصات فني توسط دستگاه متقاضي تحت عنوان جريمه در نظر گرفته‌شده و شهرداري تهران مستحق دريافت آن از دستگاه‌هاي ذي‌ربط خواهد بود.
‌ل- حفاري: عبارت است از هرگونه برش، تراش يا كندن سطح معابر شهري (آسفالت ـ موزائيك ـ بتن و...) به عرض مشخص و خاك‌برداري تا عمق مورد نظر و كوبيدن و آماده‌سازي بستر خاك‌برداري شده جهت كارگذاري كابل يا لوله.
‌م- حفاري تونلي: عبارت است از ايجاد يك حفره افقي در عمق زمين (در طول يا عرض خيابان) از طريق حفر چاه‌هاي عمودي براي دسترسي و اتصال حفره‌هاي عمودي به يكديگر بدون تخريب آسفالت يا سطح معبر.
‌ن- حوضچه (منهول): عبارت است از حوضچه‌هايي كه براي دسترسي به شيرهاي گاز، آب و فاضلاب و مفاصل بندي و محل اتصالات تلفن و برق به‌صورت بتون آرمه (پيش‌ساخته و يا در محل ساز) يا ساير مصالح مقاوم بوده كه در محل‌هاي مورد نياز و مناسب تعبيه يا احداث مي‌شود.
‌س- خطوط انتقال: عبارت از كابل يا لوله كه وظيفه انتقال را به عهده داشته و فاقد انشعاب‌هاي عرضي براي اشتراك مي‌باشد.
‌ع- دستگاه متقاضي حفاري: عبارت است از شركت مخابرات، سازمان آب و فاضلاب، وزارت نيرو، شركت گاز، شركت نفت و ديگر سازمان‌هايي كه داراي طرح، برنامه و يا پروژه حفاري باشند.
‌ف- طرح: عبارت است از پيش‌بيني فعاليت‌هاي آينده سازمان بر اساس اهداف و خط‌مشي تعيين‌ شده (به‌ عنوان راهنماي برنامه‌هاي سازمان و يا شركت‌هاي حفاري)، كه مي‌بايد همواره توسط واحدهاي ذي‌ربط به شهرداري ارائه شود.
‌ص- كانال يا ترانشه: عبارت است از مسير خاك‌برداري شده نوار حفاري جهت كارگذاري كابل يا ديگر تأسيسات دستگاه متقاضي حفاري.
‌ق- كميسيون عالي هماهنگي: منظور كميسيون موضوع آئين‌نامه هماهنگي اقدامات عمراني مؤسساتي كه خدمات آن‌ها در داخل محدوده شهرها مستلزم حفاري معابر و احداث تأسيسات است، مي‌باشد كه مصوب به تاريخ 1366/11/4 هيئت‌ وزيران است.
‌ر- كميسيون هماهنگي: منظور كميسيون موضوع ماده چهارم، مصوبه به تاريخ 1366/11/4 هيئت‌ وزيران در خصوص هماهنگي امور حفاري در شهر تهران مي‌باشد.
‌ش- مدت حفاري: عبارت است از زمان مجازي كه با توجه به طول، عمق و نوع حفاري برابر جداول موجود در اين دستورالعمل مي‌بايد شركت و سازمان حفار در مدت‌ زمان مزبور نسبت به بازسازي و اعاده وضع به حال سابق اقدام نمايد.
‌ت- مشترك: عبارت است از استفاده‌كننده حقيقي يا حقوقي كه انشعاب برق، گاز، تلفن، آب و فاضلاب مورد تقاضايش، طبق مقررات شركت مربوطه برقرار شده باشد.
‌ث- مشخصات حفاري: عبارت است از طول، عرض، عمق و محل حفاري كه شركت‌ها يا سازمان‌هاي تأسيساتي مكلفند همراه با درخواست صدور مجوز حفاري به شهرداري تهران ارائه نمايند.
‌خ- منطقه آزاد: منطقه‌اي كه هنوز حفاري نشده و تأسيساتي در آن گذاشته نشده و در اختيار شهرداري مي‌باشد و بديهي است هر نوع استفاده از منطقه مزبور منوط به موافقت شهرداري و هماهنگي در كميسيون هماهنگي مي‌باشد.
ط- مواصلات: عبارت است از خطوط ارتباطي عبور و مرور سطح شهر در عرض‌هاي مختلف براي پياده يا سواره.

‌ض- نوار حفاري: عبارت است از حفاري‌هاي منظم كه به‌ منظور ارائه خدمات سازمان‌هاي ذي‌ربط با عرض و عمق متناسب با ابعاد و قطر لوله و كابل در داخل مناطق اختصاص‌يافته در سطح معبر (كه ممكن است طولي يا عرضي باشد) ايجاد مي‌شود.


‌ظ- هزينه‌ها و عوارض مرمت و خسارت: عبارت است از مبالغي كه شهرداري تهران بابت خسارات وارده (پنهان و آشكار) به امور خدماتي شهر، ابنيه، فضاي سبز به‌ علاوه مبالغي كه بابت ترميم محل‌هاي حفاري‌شده و آسفالت و هزينه‌هاي مترتب بر آن‌ها برابر تعرفه‌هاي اين دستورالعمل دريافت مي‌نمايد.

مبحث دوم: نحوه هماهنگي امور در كميسيون هماهنگي امور حفاري در سطح شهر
ماده سوم (3):
شرح وظايف كميسيون هماهنگي امور اجرايي شهر تهران
وظايف كميسيون هماهنگي امور اجرايي شهر تهران بر اساس ماده پنجم (5) مصوبه به تاريخ 66/11/4 هيئت‌ وزيران به شرح ذيل مي‌باشد:
الف- ايجاد هماهنگي در چارچوب ضوابط و معيارها و دستورالعمل‌هاي كميسيون عالي در كارهاي اجرايي مؤسسات مشمول ماده يكم (1) اين دستورالعمل.
‌ب- رفع مشكلات ناشي از تصميمات متخذه كه در اجرا مواجه با مشكل مي‌شود.
‌ج- اتخاذ تصميم نسبت به ساير مسائلي كه از طرف هر يك از اعضاء از طريق دبيرخانه مطرح مي‌شود.
‌د- نظارت بر اجراي ضوابط و معيارها و دستورالعمل‌هاي مصوب كميسيون عالي هماهنگي.
هـ- تهيه و تنظيم گزارش‌هاي تحليلي در خصوص مسائل، مشكلات و عملكرد كميسيون و ارسال آن به كميسيون عالي.
تبصره يكم (1):
(با استناد به ماده هشتم (8) مصوبه فوق‌الذكر) كميسيون هماهنگي مكلف است ظرف مدت پانزده (15) روز پس از دريافت برنامه‌هاي دستگاه‌ها در چارچوب وظايف خود نسبت به آن‌ها تصميم‌گيري و نتيجه را به دستگاه مربوط ابلاغ نمايد.
تبصره دوم (2):
(با استناد به تبصره يكم (1) ذيل ماده پنجم (5) مصوبه فوق‌الذكر) جلسه با حضور سه‌چهارم (3/4) اعضاء رسميت يافته و تصميمات آنان با اكثريت آراء براي سازمان‌هاي ذي‌ربط لازم‌الاجرا است.
تبصره سوم (3):
(با استناد به تبصره دوم (2) ذيل ماده پنجم (5) مصوبه فوق‌الذكر) در صورت تساوي آراء مناط اعتبار، طرفي است كه رأي شهردار جزء آن مي‌باشد.
تبصره چهارم (4)-اصلاحي 1395/09/09-:
با توجه به نياز به احداث تونل مشترك تأسيسات زيرزميني، بحث برنامه‌ريزي و اجراي اين موضوع خصوصاً در توسعه مناطق جديد شهري يكي از وظايف اصلي كميسيون مذكور مي‌باشد. با توجه به مواد 52 و 61 برنامه پنج ساله دوم شهرداري تهران مبني بر اجراي طرح جامع شبكه تونل‌هاي مشترك تأسيسات شهري تهران، معاونت فني و عمراني شهرداري تهران موظف است با استفاده از ظرفيت كميسيون هماهنگي امور اجرايي نسبت به تهيه برنامه عملياتي جهت مديريت يكپارچه و ايمن كليه مراحل مطالعات، اجرا، بهره‌برداري و تعمير و نگهداري تأسيسات شهري كه قابليت استقرار در تونل مشترك تأسيسات شهري در معابر جديد را دارند اقدام نموده و ضمن تعيين جدول وظايف دستگاه‌هاي مسئول، پيشنهادهاي خود را براي اصلاح قوانين موجود و رفع موانع سازماني به شوراي اسلامي شهر تهران ارائه نمايد .
تبصره پنجم (5)-الحاقي 1395/09/09-:
با توجه به مفاد ماده 61 برنامه پنج ساله دوم شهرداري تهران مبني بر ساماندهي و كنترل ايمني تأسيسات شهري، تدوين دستورالعمل كنترل رعايت حريم‌هاي تأسيسات شهري، تونل‌­هاي زير سطحي و كانال‌ها و مسيل‌هاي شهري بر اساس استانداردهاي موجود و تجربيات بين‌المللي به عنوان يكي از وظايف كميسيون هماهنگي امور اجرايي اضافه مي‌شود. شهرداري تهران موظف است با استفاده از ظرفيت كميسيون هماهنگي امور اجرايي، در هنگام صدور مجوزهاي حفاري موضوع رعايت حرايم مورد نظر را بر اساس دستورالعمل مذكور از طريق اخذ تعهد از دستگاه‌هاي متقاضي حفاري مبني بر رعايت حرايم و الزامي نمودن رعايت تمهيدات ويژه براي تأمين ايمني در همجواري‌­ها، عملياتي نمايد.
ماده چهارم (4):
اعضاي كميسيون هماهنگي
اعضاي كميسيون هماهنگي بر طبق مصوبه به تاريخ 66/11/4 هيئت‌ وزيران عبارتند از:
الف- شهردار تهران يا معاون فني و عمراني شهردار تهران (رئيس كميسيون)
‌ب- مدير مهندسي و طرح‌ها و يا مدير بهره‌برداري و گازرساني شركت ملي گاز ايران
‌ج- مديرعامل شركت آب و فاضلاب تهران يا نماينده تام‌الاختيار وي
‌د- مديرعامل برق تهران يا نماينده تام‌الاختيار وي
هـ- معاون توسعه و مهندسي شركت مخابرات يا نماينده تام‌الاختيار وي
‌و- مديرعامل شركت مترو يا نماينده تام‌الاختيار وي
‌ز- رئيس راهنمايي و رانندگي تهران بزرگ
‌ح- مسئولان ساير سازمان‌هايي كه حضور آن‌ها در جلسات به تشخيص شهرداري تهران ضروري است
تبصره يكم (1):
با استناد به بند (ح) ماده فوق‌الذكر حضور سازمان‌هاي زير بر اساس تشخيص شهرداري جهت شركت در كميسيون هماهنگي ضروري مي‌باشد:
الف- مديرعامل شركت فاضلاب تهران يا نماينده تام‌الاختيار وي
‌ب- مديرعامل شركت خطوط لوله و مخابرات نفت ايران ـ منطقه تهران
‌ج- معاون حمل‌ و نقل و ترافيك شهرداري تهران
‌د- معاون خدمات شهري شهرداري تهران
هـ- مديركل روابط عمومي و بين‌الملل شهرداري تهران
ماده پنجم (5):
كميسيون مذكور داراي كميته‌هاي كاري زير مي‌باشد:
1- كميته فني
2- كميته هماهنگي پروژه‌ها
3- كميته حفاري منطقه
ماده ششم (6):
كميته فني از اركان كميسيون هماهنگي امور حفاري بوده و داراي وظايف و اعضاي زير مي‌باشد:
الف- وظايف
1- تهيه و تنظيم دستورالعمل‌ها، آيين‌نامه‌ها، ضوابط و مقررات و روش‌هاي مربوط اعم از عمراني، ترافيكي، ايمني، خدمات شهري، اطلاع‌رساني، مالي و ...
2- بررسي و پيشنهاد روش‌ها و قيمت‌هاي جديد و به هنگام نمودن اقلام فهرست‌ بهاي مربوط.
3- بررسي مواردي كه از طريق دبيرخانه كميسيون ارجاع مي‌شود.
4- بررسي و پيشنهاد روش‌هاي جديد مرمت نوارهاي حفاري و همچنين نوع حفاري.
5(الحاقي 1395/09/09)- كميته فني كميسيون هماهنگي امور اجرايي شهر تهران موظف است نسبت به تهيه فرمت و فرآيند مناسب براي نحوه اخذ نقشه دقيق مسير تأسيسات متقاضي حفاري بر مبناي سيستم اطلاعاتي gis و نحوه اخذ اطلاعات از قبيل ساخت تأسيسات مربوطه در زمان صدور مجوزهاي حفاري جديد اقدام نمايد به نحوي كه امكان ذخيره‌سازي اين اطلاعات و به‌روزرساني نقشه تأسيسات شهري از طريق رصدخانه شهر تهران فراهم شود و امكان دسترسي به اين اطلاعات براي كليه دستگاه‌هاي متقاضي عمليات عمراني در فضاي زيرسطحي شهر تهران با رعايت سطوح دسترسي ميسر شود .
ب- اعضاء
1-مديركل هماهنگي فني و عمراني مناطق و سازمان‌ها (رئيس كميته)
2-مديرعامل سازمان مشاور فني و مهندسي شهر تهران يا نماينده تام‌الاختيار
3-رئيس مركز مطالعات ژئوتكنيك و مقاومت مصالح يا نماينده تام‌الاختيار
4-مديرعامل سازمان حمل‌ و نقل و ترافيك شهرداري تهران
5-مديركل خدمات شهري
6-دو نفر كارشناس متخصص با انتخاب رئيس كميته
ماده هفتم (7):
كميته هماهنگي پروژه‌ها
كميته هماهنگي پروژه‌ها نيز از اركان كميسيون هماهنگي امور حفاري بوده و داراي وظايف و اعضاي زير مي‌باشد:
الف- وظايف
1- هماهنگي امور حفاري واقع در محدوده و حريم پروژه‌ها
2- بررسي تعارض تأسيسات با پروژه‌هاي عمراني و ارائه راهكار مناسب
3- هماهنگي امور حفاري با هرگونه طرح‌هاي جامع و تفصيلي شهرداري
4- بررسي امور ارجاعي از دبيرخانه كميسيون
ب- اعضاء
1- مديركل هماهنگي برنامه و اعتبارات فني و عمراني (رئيس كميته)
2- مديرعامل سازمان مشاور فني و مهندسي شهر تهران يا نماينده تام‌الاختيار
3- مديرعامل سازمان مهندسي و عمران شهر تهران
4- دو نفر كارشناس متخصص به انتخاب رئيس كميته
5(الحاقي 1395/09/09)- مديرعامل شركت راه‌آهن شهري (مترو) يا نماينده تام‌الاختيار
6(الحاقي 1395/09/09)- نماينده تام‌الاختيار معاونت حمل و نقل و ترافيك
7(الحاقي 1395/09/09)- نماينده تام‌الاختيار معاونت خدمات شهري
8(الحاقي 1395/09/09)- نماينده دستگاه‌هاي خدماتي بنا به تناسب موضوع
ماده هشتم (8):
كميته حفاري منطقه
كميته حفاري منطقه داراي وظايف و اعضاي ذيل مي‌باشد:
الف- وظايف
1- دريافت برنامه‌هاي آتي حفاري مؤسسات مشمول دستورالعمل
2- بررسي و هماهنگي برنامه‌هاي حفاري مؤسسات با يكديگر
3- بررسي و هماهنگي برنامه‌هاي حفاري با طرح‌هاي بهسازي معابر
4- تأييد برنامه‌هاي حفاري و ارسال به دبيرخانه كميسيون هماهنگي
5- ارسال برنامه‌هاي حفاري كه با طرح‌هاي عمراني شهرداري تداخل دارد به دبيرخانه كميسيون
6- محاسبه و اخذ هزينه و عوارض متعلقه
7- صدور مجوز حفاري
8- نظارت بر عملكرد حفاري مؤسسات
9- رفع مشكلات به وجود آمده در خصوص حفاري‌هاي منطقه
10- ارسال نظرات و پيشنهادات تحليلي در خصوص حفاري‌ها به دبيرخانه كميسيون
11- نظارت بر حسن اجراي ضوابط، معيارها و دستورالعمل‌هاي مصوب
12- اجراي مواردي كه از طريق دبيرخانه كميسيون ابلاغ مي‌شود.
13- ارسال عملكرد ماهانه حفاري‌ها به دبيرخانه كميسيون
14- نظارت بر حسن اجراي اطلاع‌رساني حفاري‌ها به شهروندان محترم
15- بررسي برنامه‌هاي حفاري ماه آينده و عملكرد ماه گذشته مؤسسات در جلسات ماهانه
16- تصميم‌گيري و صدور مجوز جهت اجراي حفاري‌هاي اضطراري و انشعابات
تبصره يكم (1):
در صورت بروز اختلاف در كميته به‌ نحوي‌كه قابل‌ حل نباشد موضوع به دبيرخانه كميسيون ارجاع مي‌شود.
ب- اعضاي كميته حفاري منطقه
1- معاون فني و عمراني منطقه (رئيس كميته)
2- نماينده تام‌الاختيار شركت گاز تهران بزرگ
3- نماينده تام‌الاختيار شركت آب و فاضلاب تهران
4- نماينده تام‌الاختيار شركت فاضلاب تهران
5- نماينده تام‌الاختيار شركت برق منطقه‌اي تهران
6- نماينده تام‌الاختيار شركت مخابرات استان تهران
7- معاون حمل‌ و نقل و ترافيك منطقه
8- معاون خدمات شهري منطقه
9- رئيس راهنمايي و رانندگي منطقه
10- رئيس روابط عمومي شهرداري منطقه
تبصره دوم (2):
نمايندگان دستگاه‌هاي متقاضي حفاري به‌ عنوان مطلع و ناظر و حسب مورد در جلسات كميته شركت مي‌نمايند.
ماده نهم (9):
زمان‌بندي برگزاري جلسات كميسيون و كميته‌هاي مربوط
زمان برگزاري جلسات كميسيون و كميته‌هاي فوق‌الذكر به شرح ذيل مي‌باشد:
الف- كميسيون هماهنگي امور اجرايي شهر تهران
1- هماهنگي در طرح و برنامه (مقطع شهريورماه)
2- هماهنگي در زمان اجراء (مقطع خردادماه)
3- هماهنگي در امور جاري (در اواسط هرماه)
تبصره:
كميسيون در ماه‌هاي فروردين و ارديبهشت جلسه‌اي نخواهد داشت و برگزاري جلسه فوق‌العاده منوط به تشخيص و دعوت رئيس كميسيون خواهد بود.
ب- كميته فني
جلسات كميته فني در ابتداي هرماه برگزار مي‌شود. ضمن آنكه بنا به‌ضرورت و به تشخيص رئيس كميته قابل‌ افزايش مي‌باشد.
ج- كميته هماهنگي پروژه‌ها
جلسات كميته هماهنگي پروژه‌ها در ابتداي هر ماه برگزار مي‌شود، ضمن آنكه بنا به‌ضرورت و به تشخيص رئيس كميته قابل‌افزايش مي‌باشد.
د- كميته حفاري منطقه
جلسات كميته حفاري منطقه در ابتداي هرماه برگزار مي‌شود ضمن آنكه بنا به‌ ضرورت و به تشخيص رئيس كميته قابل‌ افزايش مي‌باشد.
ماده دهم (10):
محل دبيرخانه كميسيون و كميته‌هاي مربوط
دبيرخانه كميسيون هماهنگي امور اجرايي شهر تهران در حوزه معاونت فني و عمراني شهرداري تهران و دبيرخانه كميته فني در اداره كل هماهنگي فني و عمراني مناطق و سازمان‌ها و دبيرخانه كميته هماهنگي پروژه‌هاي در اداره كل هماهنگي برنامه و اعتبارات فني و عمراني و دبيرخانه كميته حفاري منطقه در حوزه معاونت فني و عمراني منطقه استقرار خواهند داشت.
ماده يازدهم (11):
موارد ارجاعي به كميسيون
مواردي كه به كميسيون ارائه مي‌شود بر حسب نوع معبر (آزادراه، بزرگراه و ...) و حجم عمليات حفاري به شرح ذيل مي‌باشد.
الف) كليه حفاري‌ها در آزادراه‌ها، بزرگراه‌ها و شريان‌هاي اصلي جهت صدور مجوز به كميسيون ارجاع مي‌شود.
تبصره:
تعريف انواع معابر درون‌شهري به شرح ذيل مي‌باشد:
1- آزادراه‌ها
اين معابر، پيونددهنده شهرها به يكديگر هستند و مي‌توانند از داخل شهرها هم گذر كنند و در تراز بالايي از لحاظ سطح خدمت و سرعت قرار دارند. در اين نوع معابر هيچ‌گونه دسترسي كلي وجود ندارد و اين‌گونه معابر مي‌توانند تنها با بزرگراه‌ها ارتباط داشته باشند. در اين‌گونه معابر ظرفيت هر خط يك هزار و هشت‌صد (1800) وسيله نقليه معادل سواري در ساعت مي‌باشد. سرعت عمل اين گذرگاه‌ها در ساعات غير اوج بين 80 تا 110 كيلومتر در ساعت و در ساعات اوج بين
50 تا 70 كيلومتر در ساعت است (آزادراه شهيد همت و يا آزادراه تهران ـ كرج)
2- بزرگراه‌ها
اين معابر پيونددهنده مراكز عمده فعاليت در سطح شهر و مرتبط با آزادراه‌ها هستند. سرعت سفر در اين معابر بالا مي‌باشد. ظرفيت هر خط 1600 وسيله نقليه معادل سواري در ساعت مي‌باشد. كنترل دسترسي در اين معابر به‌طور كامل وجود دارد. در اين نوع معابر تقاطع‌ها غير هم‌سطح مي‌باشند. سرعت عملي در اين معابر در ساعات غير اوج بين 60 تا 80 كيلومتر در ساعت و در ساعات اوج بين 45 تا 60 كيلومتر در ساعت است. (بزرگراه مدرس)
3- شريان‌هاي اصلي
اين معابر با بزرگراه‌ها و ديگر شريان‌ها در ارتباط هستند اين معابر داراي تقاطع‌هاي هم‌سطح هستند و حاوي حجم بالايي از ترافيك مي‌باشند.ظرفيت هر خط 1100 وسيله نقليه معادل سواري در ساعت مي‌باشد. عرض حريم كامل اين معابر معمولاً بين 35 تا 45 متر مي‌باشد. سرعت عملي در اين معابر در ساعت غير اوج بين 50 تا 60 كيلومتر و در ساعت اوج بين 30 تا 40 كيلومتر است (خيابان آزادي) ملاك عمل جهت ارجاع به كميسيون ظرفيت هر خط مي‌باشد نه عرض معبر.
4- شريان‌هاي فرعي
اين نوع معابر با شريان‌هاي اصلي و جمع كننده‌ها مرتبطند و سطح خدمت و سرعت عملي در آن‌ها نسبت به شريان‌هاي اصلي پائين‌تر است عرض حريم كل اين معابر معمولاً بين 20 تا 30 متر مي‌باشد.ظرفيت هر خط 1000 وسيله نقليه معادل سواري در ساعت مي‌باشد و سرعت عملي در اين گذرگاه‌ها تقريباً همانند شريان‌هاي اصلي است. (خيابان بهار شيراز)
5- جمع‌آوري‌كننده‌ها
اين معابر كه به‌طور هم‌زمان دسترسي و حركت را تأمين مي‌كند ارتباط‌دهنده معابر شرياني يا محلي هستند و جريان از حجم و سرعت كمتري برخوردار است ظرفيت هر خط 800 وسيله نقليه معادل سواري مي‌باشد سرعت عملي در اين گذرگاه‌ها به علت محدوديت سرعت در ساعت اوج و غير اوج 25 تا 35 كيلومتر است. (خيابان منوچهري)
6- خيابان‌هاي محلي
اين معابر كه بر بالاي دسترسي را تأمين مي‌كنند ارتباط را با كوچك‌ترين واحدهاي تجمع برقرار مي‌سازند و داراي پائين‬‌ترين حجم و سرعت مي‌باشند.
ب) چنانچه حجم عمليات حفاري به لحاظ طول و يا عرض عمليات از حدود معمول بيشتر باشد جهت اتخاذ تصميم و صدور مجوز به دبيرخانه كميسيون ارجاع مي‌شود. تشخيص موضوع بر عهده دبير كميته حفاري مي‌باشد.
ماده دوازدهم (12):
نحوه ارجاع كار به كميسيون و گردش كار
كميسيون به‌ منظور گردش كارهاي ارجاعي داراي يك دبيرخانه به شرح وظايف ذيل مي‌باشد:
الف- تعيين تاريخ جلسات و دعوت از اعضاء همراه با اعلام موضوع جلسه
‌ب- دبيري جلسات كميسيون
‌ج- تنظيم و ابلاغ مصوبات كميسيون
‌د- پيگيري اجراي مصوبات
هـ- دريافت گزارشات تحليلي از كميته‌هاي حفاري و هماهنگي پروژه‌هاي مطروحه در كميته فني
‌و- جمع‌بندي و آماده نمودن گزارشات تحليلي جهت طرح در كميسيون
‌ز- دريافت برنامه‌هاي حفاري از كميته‌هاي حفاري
‌ح- دريافت عملكرد حفاري ماهانه كميته‌هاي حفاري
‌ط- ساير مواردي كه از طريق كميسيون ارجاع شود

ك‌- پيگيري كليه مصوبات شوراي اسلامي شهر تهران در خصوص تأسيسات شهري

ل‌- تشخيص عدم نياز بررسي طرح پيشنهادي توسط كميسيون و ارجاع مجدد كار به كميته حفاري منطقه جهت رسيدگي و اعلام نتيجه به كميسيون

تبصره يكم (1):
كميته فني، كميته هماهنگي پروژه‌ها و كميته حفاري مناطق نيز داراي دبيرخانه مي‌باشند كه با توجه به شرح وظايف كميته‌ها اقدام مي‌نمايند.
تبصره دوم (2):
دبير كميته و كميسيون به ترتيب با ابلاغ رئيس كميته و يا رئيس كميسيون تعيين مي‌شوند.
ماده سيزدهم (13):
نحوه ارجاع كار به كميته فني و گردش كار
با توجه به شرح وظايف كميته فني، عموم كارها از طريق دبيرخانه كميسيون به اين كميته ارجاع شده و كميته موظف است ظرف مدت لازم و تعيين‌شده توسط كميسيون نسبت به اعلام نظر اقدام نمايد و علاوه بر موارد فوق كميته مي‌توان در خصوص تهيه دستورالعمل‌ها، آئين‌نامه‌ها و روش‌هاي بهبود اجرا برنامه‌ريزي نموده و نتايج را به‌طور مستمر به كميسيون پيشنهاد نمايد.
ماده چهاردهم (14):
نحوه ارجاع كار به كميته هماهنگي پروژه‌ها و گردش كار آن
با توجه به شرح وظايف كميته هماهنگي پروژه‌ها، عموم كارها از طريق دبيرخانه كميسيون به كميته ارجاع شده و كميته موظف است ظرف مدت لازم و تعيين‌شده از سوي كميسيون نسبت به اعلام نظر اقدام نمايد.
تبصره:
مجريان پروژه‌هاي عمراني شهرداري تهران موظفند وضعيت تعارض تأسيسات با پروژه‌ها را مشخص و با اعلام گزينه‌هاي مناسب به‌ منظور رفع تعارض، موضوع را به دبيرخانه كميسيون ارجاع نمايند تا موضوع از طريق كميسيون به كميته هماهنگي ارجاع شده و كميته پس از بررسي نسبت به اعلام نظر اقدام نمايد.
مبحث سوم: نحوه درخواست و صدور مجوز حفاري
ماده پانزدهم (15):
نحوه درخواست و صدور مجوز حفاري طي مراحل ذيل صورت مي‌گيرد:
الف- مرحله طرح و برنامه
ب- مرحله اجرا
ج- مرحله امور جاري
د- مرحله نظارت و كنترل
ماده شانزدهم (16):
مرحله طرح و برنامه
مؤسسات متقاضي حفاري بايد برنامه‌هاي سال آتي خود را ابتداي شهريورماه هر سال به كميته حفاري منطقه ارسال نمايند و برنامه‌هاي حفاري در كميته مورد بررسي قرار گرفته و حداكثر تا 20 شهريورماه به دبيرخانه كميسيون ارسال مي‌شود.دبيرخانه كميسيون با جمع‌آوري كليه برنامه‌هاي حفاري سال آينده مؤسسات متقاضي، آن‌ها را در جلسه كميسيون مطرح و بعد از تصويب به كميته‌هاي حفاري مناطق ابلاغ مي‌نمايد.آخرين زمان ابلاغ برنامه‌ها 30 شهريورماه خواهد بود.
تبصره:
به‌ منظور ايجاد يك سيستم واحد در كليه كميته‌هاي حفاري، دبيرخانه كميسيون موظف به تهيه فرم‌هاي يكسان و ارائه به كميته‌ها خواهد بود.
ماده هفدهم (17):
مرحله اجرا
در طي خرداد ماه هر سال زمان تصويب نهايي برنامه‌هاي حفاري جهت اجرا خواهد بود در اين خصوص مؤسسات متقاضي، برنامه‌هاي خود را به كميته حفاري منطقه ارائه مي‌نمايند و كميته موظف است بعد از هماهنگي نهايي برنامه‌ها را حداكثر تا ده خرداد به دبيرخانه كميسيون ارجاع نمايد.
دبيرخانه كميسيون با جمع‌آوري كليه برنامه‌هاي مذكور موظف است حداكثر تا بيست خرداد مصوبه نهايي كميسيون در خصوص حفاري‌ها را به كميته ابلاغ نمايد.
به‌ منظور وجود يك سيستم واحد در اين خصوص دبيرخانه كميسيون موظف به تهيه فرم‌هاي يكسان و ارائه به كميته‌ها خواهد بود.
ماده هجدهم (18):
مرحله امور جاري
كميته‌هاي حفاري فقط در خصوص مواردي تصميم خواهند گرفت كه مصوبه كميسيون را دارند چنانچه موسسه‌اي خارج از برنامه‌هاي خود تقاضاي حفاري نمايد مصوبه كميسيون الزامي است.
تبصره يكم (1):
دستگاه متقاضي حفاري با مشخص نمودن كليه جزئيات عمليات حفاري و اخذ مجوز هماهنگي از كليه شركت‌هايي كه در زير يا روي زمين داراي تأسيسات مي‌باشند به همراه نقشه دقيق مسير، موضوع را به دبيرخانه كميته حفاري ارجاع مي‌نمايد. دبيرخانه كميته موظف است حداكثر ظرف مدت 48 ساعت درخواست را به دستگاه نظارت جهت بررسي مسير حفاري و اعلام هزينه اوليه ارسال نمايد در اين خصوص دستگاه نظارت به شرح ذيل اقدام مي‌نمايد:
الف- چنانچه مسير حفاري در معابر آزادراهي، بزرگراهي و شرياني اصلي قرار داشته باشد كميته موظف است حداكثر طي پانزده روز (15) مسير را با طرح‌هاي در دست اجرا، در دست تهيه و آتي شهرداري هماهنگ و به دبيرخانه كميته اعلام نظر نمايد در اين خصوص دستگاه نظارت موظف است با تعامل لازم با مؤسسه متقاضي، طراح، مجري و مشاور شهرداري نسبت به ارائه راهكار اقدام نمايد. اعلام نظر دستگاه نظارت ظرف مدت (48) ساعت به دبيرخانه كميسيون و از طريق دبيرخانه كميته بايد ارجاع شود. موضوع در اولين جلسه كميسيون مطرح و بعد از تصويب به كميته حفاري جهت صدور مجوز ارجاع مي‌شود.
‌ب- چنانچه مسير حفاري با طرح‌هاي عمراني شهري هرگونه تداخلي داشته باشد و يا مسير حفاري در معابر پرترافيك شهر قرار داشته باشد بايد وفق بند (الف) مورد اقدام قرار گيرد.
‌ج- چنانچه مسير حفاري خارج از بندهاي (الف) و (ب) باشد، دستگاه نظارت حداكثر ظرف مدت پنج روز اعلام نظر خود را به دبيرخانه كميته ارسال مي‌نمايد.
د- مؤسسه متقاضي حفاري بعد از پرداخت برآورد اوليه به حسابي كه شهرداري تهران معين خواهد نمود و تعهد پرداخت مابقي مبلغ فيش مربوط را به دبيرخانه كميته ارسال مي‌نمايد.
تبصره دوم (2):
دبيرخانه كميته موظف است موضوع را در اولين جلسه كميته حفاري مطرح و بعد از انجام هماهنگي‌هاي لازم نسبت به صدور مجوز اقدام نمايد.
تبصره سوم (3):
دبيرخانه كميسيون هماهنگي موظف است به‌ منظور هماهنگي في‌مابين كليه كميته‌هاي حفاري در اين خصوص نسبت به تهيه فرم‌هاي يكسان اقدام و به كميته‌ها ابلاغ نمايد.
ماده نوزدهم (19):
مرحله نظارت و كنترل
نظارت و كنترل بر امر حفاري‌ها در چهار مقطع ذيل صورت مي‌پذيرد.
الف- كنترل مسير حفاري قبل از شروع عمليات
‌ب- كنترل و نظارت در زمان اجراي عمليات
‌ج- كنترل و نظارت در زمان مرمت
‌د- كنترل و نظارت بر كار مرمت يافته در سه مقطع زماني فوق‌الذكر
تبصره:
دبيرخانه كميسيون به‌منظور يكسان‌سازي عمليات چهارگانه فوق در كميته‌هاي حفاري موظف به تهيه فرم‌هاي يكسان مي‌باشد.
مبحث چهارم: ضوابط تقسيم‌بندي مراحل مختلف عملياتي فني و تعيين مجريان و ناظران هر مرحله
ماده بيستم (20):
مراحل اصلي اجرا
مراحل عمده عمليات حفاري و ميزان مسؤوليت مجريان بخش‌هاي مختلف آن در جدول به شرح ذيل درج شده است.
شهرداري (كنترل و نظارت) دستگاه متقاضي (اجرايي) نوع عمليات رديف
* تجهيز كارگاه 1
* حفاري 2
* نصب تأسيسات 3
* انجام لايه‌هاي تحتاني 4
* انجام لايه‌هاي مياني 5
* انجام لايه‌هاي فوقاني 6
* ترميم و روسازي (روكش) 7

تبصره:
شهرداري مي‌تواند انجام رديف‌هاي ششم (6) و هفتم (7) از جدول فوق را نيز حسب درخواست دستگاه متقاضي حفاري و پس از تشخيص توانايي و تخصص پيمانكار مربوط به دستگاه مذكور تفويض نمايد.
ماده بيست و يكم (21):
نحوه تعامل بين شهرداري، دستگاه متقاضي و پيمانكاران و مشاوران (كنترل و نظارت)
پيمانكاران دستگاه‌هاي متقاضي و شهرداري مي‌بايست شخصيت حقوقي و حداقل داراي رتبه چهار و مشاوران حداقل داراي رتبه دو از سازمان مديريت و برنامه‌ريزي و مطابق نظر كميسيون هماهنگي باشند.
ماده بيست و دوم (22):
مراحل مختلف كنترل و نظارت و تحويل و تحول موضوعات حفاري شامل موارد زير مي‌باشد:
الف- كنترل و نظارت بر حفاري از زمان تجهيز كارگاه تا نصب تأسيسات (نظارت توسط شهرداري).
ب- كنترل و نظارت در حين تراكم و خاكريزي و تراكم لايه‌هاي تحتاني و مياني (نظارت توسط شهرداري).
‌ج- آزمايش تراكم لايه‌ها توسط شهرداري و تحويل آن از دستگاه متقاضي پس از تأييد دستگاه نظارت.
‌د- تحويل كار جهت انجام لايه فوقاني و روكش به پيمانكار طرف قرارداد شهرداري.
هـ- نظارت بر اجراي پيمانكار طرف قرارداد توسط شهرداري.
و- آزمايشات لازم در خصوص تعهدات پيمانكار توسط شهرداري و تحويل از پيمانكار پس از تأييد دستگاه نظارت.
تبصره يكم (1):
شهرداري ملزم است با انتخاب و تجهيز دستگاه نظارت و آزمايشگاه نسبت به كنترل و تحويل مراحل مختلف اقدام نمايد.
تبصره دوم (2):
چنانچه در حين تحويل مرحله بند (ج) اختلافي بين شهرداري و دستگاه متقاضي در خصوص عدم حصول كيفيت مندرج در دستورالعمل فني، پيش آيد و شهرداري كارگاه را تحويل نگيرد، دستگاه متقاضي ملزم است ظرف مدت هفت روز بر اساس اهميت موضوع و فوريت كار نسبت به رفع نقص اقدام نمايد و چنانچه نظر كارشناسي دستگاه نظارت شهرداري مورد تأييد دستگاه متقاضي نباشد و نسبت به آن اعتراض داشته باشد، شهرداري ملزم است جهت تسريع در سهولت استفاده شهروندان از معبر، پس از كسب مستندات لازم رأساً اقدام به ترميم و اصلاح لايه‌هاي تحتاني و مياني نموده و هزينه‌هاي اجرايي مترتبه را با لحاظ سي درصد (30%) بالاسري از شركت متقاضي دريافت نمايد.
تبصره سوم (3):
با توجه به اينكه بر اساس آزمايشات و كنترل دستگاه نظارت تحويل و تحول قطعي صورت مي‌گيرد، لذا در صورت بروز خسارات احتمالي پس از اتمام كامل، جبران خسارات ناشي از عدم اجراي صحيح دستورالعمل‌هاي فني بر عهده دستگاه نظارت مي‌باشد.
تبصره چهارم (4):
در صورت عدم حصول نتيجه رضايت‌بخش از آزمايشات، هزينه‌هاي تحميلي بر عهده دستگاه متقاضي حفاري مي‌باشد.
تبصره پنجم (5):
چنانچه پس از سه دوره آزمايش، نتايج همچنان فاقد رضايت باشد، دستگاه متقاضي حفاري در آن پروژه فاقد شرايط اجرائي تشخيص داده شده و كار به روال تبصره دوم اين ماده انجام مي‌شود.
تبصره ششم (6):
صدور مجوزهاي بعدي براي دستگاه متقاضي موضوع تبصره‌هاي دوم (2)، چهارم (4) و پنجم (5) اين ماده مشروط به تسويه‌ حساب مورد اختلاف خواهد بود.
تبصره هفتم (7):
چهارچوب و فرم اسناد و قراردادها و توافق‌نامه‌ها و نحوه تحويل و تحول بر اساس نظر كارشناسي معاونت فني و عمراني شهرداري تهران و به‌روز تهيه مي‌شود.
مبحث پنجم: ضوابط و استانداردهاي فني لازم‌الاجرا
ماده بيست و سوم (23):
دستورالعمل نحوه حفاري، تجهيزات و ملزومات مورد استفاده
به‌منظور پيشگيري از خسارات جانبي بيشتر به لايه‌هاي زيرسازي و روسازي خيابان‌ها در موقع حفاري مي‌بايست موارد ذيل رعايت شود:
الف- قبل از اقدام به حفاري لازم است ابتدا سطح مسير حفاري برش داده شود تا كمترين خسارت به روسازي مجاور وارد شود (اين برش بايد حداقل معادل ضخامت لايه‌هاي آسفالت و يا 15 سانتي‌متر عمق داشته باشد).
‌ب- پس از كنترل مسير برش داده شده توسط دستگاه نظارت، عمليات برداشت آسفالت در خيابان‌هاي اصلي (با عرض مفيد بيشتر از چهار (4) متر) الزاماً م بايستي توسط دستگاه آسفالت تراش و تا حداقل عمق (5 و 10) سانتي‌متر و با حداقل عرض نيم متر بيشتر از عرض برش خورده (هر طرف بيست‌ و پنج (25) سانتيمتر اضافه‌تر) برداشته شود و در محلي كه شهرداري تعيين مي‌نمايد تراشه‌هاي حاصل از آن تخليه شود.
‌ج- در پياده‌روها و حالت‌هاي خاص (معابر با رويه غير آسفالتي) و حفاري‌هاي عرضي و يا معابر فرعي با تأييد دستگاه نظارت نياز به استفاده از دستگاه آسفالت تراش نمي‌باشد منتهي مي‌بايست نخاله حاصل از برداشت رويه بلافاصله از محل كار جمع‌آوري شود.
‌د- در هر صورت بنا بر تشخيص شهرداري (صادركننده مجوز) در موارد خاص مانند پياده‌روها روسازي‌هاي غير آسفالتي و عرضي مي‌توان از روش‌هاي ديگر مورد تأييد دستگاه نظارت استفاده نمود.
هـ- حفاري ترانشه اصلي مي‌بايست به‌وسيله كليه تجهيزات كانال كن (به‌جز تجهيزات ضربه‌اي) مانند بيل مكانيكي، دستگاه‌هاي با تيغه بيل‌دار دوار و امثال اين‌ها انجام گيرد.
‌و- در صورت تشخيص نامناسب بودن خاك ناشي از حفاري براي انجام عمليات مرمت و يا به هر دليل ديگر از جانب شهرداري دستگاه حفار ملزم به حمل تمامي خاك مذكور از محل كارگاه به محل مناسب تخليه مي‌باشد و مي‌بايست بلافاصله اطراف ترانشه به‌وسيله ابزار مناسب (اعم از نيوجرسي، نرده و ...) و يا سطح آن به‌وسيله پليت‬ هاي فلزي محافظت شود.
‌ز- دستگاه متقاضي حفاري موظف به رعايت ابعاد حفاري شامل عمق، عرض، محل حفاري و طول مطابق مجوز صادره مي‌باشند و هرگونه تغيير احتمالي مي‌بايست پس از كسب مجوز كتبي صورت گيرد.
‌ح- در صورت نياز به ارائه جزئيات بيشتر در اين قسمت موارد بر اساس پيشنهاد كميته فني ساليانه به متن دستورالعمل اضافه يا به‌عنوان ضميمه اصلاحي قابل‌اعمال مي‌باشد.
ماده بيست و چهارم (24):
دستورالعمل نحوه نصب و تعبيه تأسيسات
از آنجايي‌كه تاكنون سوابق دقيقي از تأسيسات قبلي در معابر در دسترس نمي‌باشد لازم است موارد زير توسط دستگاه حفار به هنگام جاگذاري تأسيسات رعايت شود:
الف- براي تأسيسات حساس كه در صورت برخورد با آن امكان بروز انفجار و يا خسارات مالي و جاني محتمل است، نصب نوارهاي فلزي حساس در مسير تأسيسات الزامي است ارائه روش مشابه كه به لحاظ عملكرد مورد تأييد دستگاه نظارت باشد و از طرف دستگاه حفار پيشنهاد شود نيز قابل اقدام است.
‌ب- علاوه بر نصب سيستم‌هاي حساس لازم است نوارهاي پلاستيكي با رنگ‌بندي ذيل و يا ذكر مشخص نوع تأسيسات در طول مسير با ارتفاع مناسب از تأسيسات منصوبه استفاده شود.
زرد براي برق، قرمز براي گاز، نفت و مشتقات آن، سبز براي مخابرات، بنفش براي فاضلاب و رنگ آبي هم براي آب.
‌ج- براي جلوگيري از حفاري‌هاي مجدد لازم است كليه كابل‌هاي برق و مخابرات در غلاف‌هاي لوله‌اي به قطر حداقل پنج برابر قطر كابل و يا مجموع كابل‌ها قرار گيرند.
‌د- ساير مشخصات احتمالي ديگر به‌ طور ساليانه توسط كميته فني قابل اضافه شدن و اصلاح موارد فوق مي‌باشد.
ماده بيست و پنجم (25):
دستورالعمل نحوه خاكريزي و ترميم
پركردن نوارهاي حفاري تأسيسات مختلف را مي‌توان به يكي از روش‌هاي ذيل انجام داد كه نوع آن توسط صادركننده مجوز تعيين مي‌شود:
الف- استفاده از مصالح خاكي به روش متراكم نمودن در اين روش كه فقط براي ترانشه ‬هاي باز قابل‌اجرا مي‌باشد، به شرح جزئيات ارائه‌شده ذيل مي‌توان ترانشه را پر نمود.
شكل يك: جزئيات مرمت نوار حفاري
‌ب- استفاده از مصالح خاكي به‌اضافه تثبيت‌كننده‌هاي آهكي، سيماني و ...
در اين روش كه بعد از لايه پوششي مي‌تواند آغاز شود حداكثر در ضخامت‌هاي سي (30) سانتيمتري و با جزئياتي كه توسط مشاور طرح ارائه و به تأييد دستگاه نظارت و شهرداري رسيده باشد تا قبل از لايه فوقاني قابل انجام و پس‌ازآن مطابق روش قبلي مي‌بايست لايه فوقاني قشر ده (10) سانتيمتري اساس با تراكم نود و پنج درصد (95%) و سپس لايه‌هاي آسفالتي اجرا شود.
‌ج- استفاده از مصالح خاكي به‌ اضافه مصنوعات مسلح كننده خاك مانند انواع ژئوتكستايل‬ ها و امثالهم.
اين روش نيز فقط مي‌تواند جايگزين لايه‌هاي مياني باشد، بر اساس مشخصات فني ارائه‌شده از جانب مشاور و تأييدشده توسط دستگاه نظارت و شهرداري قابل انجام مي‌باشد.
‌د- استفاده از بتن ضعيف (كم‌عيار)
اين روش نيز فقط مي‌تواند جايگزين لايه‌هاي مياني باشد، بر اساس مشخصات فني ارائه‌شده از جانب مشاور و تأييد آن توسط دستگاه نظارت و شهرداري قابل انجام است. در صورت استفاده از امولسيون قيري (قيرآبه) براي لايه پرايمكت مي‌تواند جايگزين لايه فوقاني نيز باشد. بديهي است مشخصات فني قيرآبه و نحوه اجرا نيز مي‌بايست توسط مشاور ارائه شود.
هـ- ساير موارد
چنانچه دستگاه متقاضي خارج از اين ضوابط پيشنهادي جهت خاكريزي يا پر نمودن ترانشه داشته باشد بعد از تأييد در كميسيون هماهنگي بلامانع است.
ماده بيست و ششم (26):
دستورالعمل نحوه تجهيز كارگاه و انسداد معابر، حمل‌ و نقل و دپوي مصالح و نخاله
موارد زير جهت تجهيز كارگاه و مسائل پيرامون آن بايد رعايت شود.
الف- رعايت كليه موارد ايمني و نصب علائم هشداردهنده و ساير تمهيدات لازم بر اساس آئين‌نامه‌هاي معتبر حفاظتي و ايمني كارگاه‌ها و دستورالعمل‌ها و ضوابط ترافيكي در حين عمليات (از زمان شروع به تجهيز كارگاه تا زمان تحويل) بر عهده دستگاه متقاضي بوده و چنانچه در طول اين مدت هرگونه حادثه‌اي ناشي از عمليات مذكور رخ دهد مسئوليت كامل آن بر عهده دستگاه متقاضي مي‌باشد.
‌ب- حفاظت از محدوده عمليات اعم از زمان عمليات و يا زمان استراحت و نصب علائم هشداردهنده در فواصل ابتدا و انتهايي كار و يا حتي جلوتر و عقب‌تر از محوطه كار (بنا بر توصيه‌هاي ترافيكي) بر عهده دستگاه متقاضي مي‌باشد.
‌ج- چنانچه در محل عمليات نياز به تجهيز كارگاه موقت باشد دستگاه متقاضي مي‌بايست با مشخصات ابعادي كه در مجوز قيد مي‌شود و با رعايت تمامي ملاحظات اعم از حفظ شكل ظاهري مناسب، رعايت مسائل ايمني و بهداشتي كارگران گروه‌هاي اجرايي اقدام نمايد.
‌د- پيمانكار مي‌بايستي در ابتدا و انتهاي مسير حفاري حداكثر پانصد (500) متري كليه مشخصات عمليات اعم از دستگاه متقاضي، پيمانكار، مشاور، دستگاه نظارت، زمان عمليات (شروع و خاتمه) و شماره تلفن اضطراري دستگاه متقاضي و پيمانكار را به‌طور مشخص بر روي تابلوهايي نصب نمايد.
هـ- اصل و يا تصوير مجوز حفاري مي‌بايست دائماً در محل موجود باشد تا در صورت درخواست مأمورين مجاز ارائه شود.
‌و- رعايت عدم سد معبر در محل تخليه خاك و مصالح مصرفي و يا تأسيساتي كه قرار است نصب شوند و نيز جلوگيري از گستردگي و پخش هرگونه مصالح در سطح معابر الزامي است و در صورت عدم رعايت موارد فوق شهرداري مجاز است رأساً اقدام به رفع سد معبر نموده و هزينه‌هاي مربوط را به هنگام تصفيه‌حساب به‌اضافه پانزده درصد (15%) اخذ نمايد.
‌ز- پيمانكاران موظفند به‌صورت مستمر كارگران نظافتچي را در اطراف مسير بكار بگمارند در غير اين صورت شهرداري رأساً اقدام و هزينه‌هاي مربوط را به‌اضافه پانزده درصد (15%) به هنگام تصفيه‌حساب اخذ خواهد نمود.
‌ح- پيمانكاران موظف هستند تخليه مصالح را در زمان اعلام‌شده در مجوز و يا مجاز در ساخت‌ و سازهاي شهري به انجام رسانند علاوه بر آن مي‌بايست بارگيري و تخليه مازاد مصالح از كارگاه را نيز به شكلي انجام دهند كه كمترين مانع در رفت‌ و آمد وسايل نقليه محدوده عمليات ايجاد شود.
ماده بيست و هفتم (27)-اصلاحي 1395/09/09-:
با توجه به اينكه در برخي از ايام سال و يا در محدوده‌هاي خاصي در سطح شهر نحوه رفت و آمد شهروندان متاثر از آن ايام مي‌باشد (مانند روزهاي آخر سال، ايام بازگشايي مدارس، ايام خاص)، دسته‌بندي زمان و مكان تعطيلات عمليات حفاري به جز حفاري‌هاي اضطراري به شرح جدول ذيل مي‌باشد. در حفاري‌هاي اضطراري دستگاه متقاضي حفاري بايد بلافاصله ضمن اطلاع‌رساني، ظرف مدت (72) ساعت كاري به شهرداري مربوطه جهت اخذ مجوز مراجعه كند. در غير اين صورت حفاري بدون مجوز تلقي شده و مشمول خسارات ماده سي و سوم (33) دستورالعمل خواهد شد.
تبصره(الحاقي 1395/09/09):
موارد خاصي كه صدور مجوز براي طرح‌هاي ويژه و زيربنايي ضروري باشد با هماهنگي كتبي معاونت فني و عمراني شهرداري تهران، اجازه فعاليت در زمان تعطيلات براي دستگاه‌هاي متقاضي حفاري صادر مي‌گردد .
نوع معبرمعابر شرياني درجه 1 (شامل آزادراه‌ها و بزرگ‌راه‌ها )معابر شرياني درجه 2 (شامل معابر شرياني اصلي و فرعي )معابر محلي (شامل معابر محلي اصلي جمع و پخش‌كننده، معابر محلي فرعي و معابر دسترسي)
ايام
طرح استقبال از بهار25 اسفند لغايت 2 فروردين25 اسفند لغايت 2 فروردين27 اسفند لغايت 2 فروردين
بازگشايي مدارس و مراكز آموزش عالي27 شهريور لغايت 5 مهر27 شهريور لغايت 5 مهر29 شهريور لغايت 2 مهر
دهه مبارك فجر21 بهمن لغايت 23 بهمن-
دهه محرم6 محرم لغايت 13 محرم8 محرم لغايت 13 محرم-
ايام انتخاباتروز انتخابات تا يك روز بعد از انتخاباتروز انتخابات تا يك روز بعد از انتخابات-
جمع كل تعطيلات حفاري30 روز25 روز10 روز

ماده بيست و هشتم (28):
دستورالعمل تدابير ايمني حين عمليات
موارد ايمني زير بايد در حين عمليات رعايت شود.
الف- دستگاه متقاضي مي‌بايست محل دقيق كليه تأسيسات ديگر قبل از شروع حفاري را مشخص نمايد (مسئوليت ناشي از قصور اين بخش بر عهده شهرداري نمي‌باشد.) ضمناً چنانچه پس از شناسايي و در زمان حفاري هرگونه عيب و نقصي مشاهده شد، لازم است بلافاصله قبل از وارد آمدن خسارت بيشتر نسبت به رفع آن اقدام نمايد. ترجيحاً تجهيزات حفاري مكانيكي حداكثر تا فاصله پنجاه (50) سانتيمتري هرگونه تأسيسات غير مخرب و يك متري تأسيسات گازي و انفجاري (مانند بنزين و نفت و امثالهم) اجازه كار داشته و براي فاصله‌هاي نزديك‌تر مي‌بايست عمليات دستي انجام شود.
‌ب- دستگاه متقاضي بايد تمهيدات لازم جهت عدم برخورد با تأسيسات هوايي را نيز مدنظر قرار دهد تا از اين بابت خسارت و يا خطري حادث نشود.
‌ج- دستگاه متقاضي بايد موانع زميني مانند علائم، تابلوها و حتي درختان و امثالهم را با هماهنگي دستگاه‌هاي مربوط به هزينه خود موقتاً جابجا نمايد تا پس از پايان كار در صورت نياز در محل قبلي خود نصب شوند، در اين راستا بايد موانعي را كه مستقيماً در مسير نبوده ولي احتمال سقوط آن‌ها پس از حفاري نيز وجود دارد را مورد توجه قرار دهد.
‌د- قبل و حين عمليات حفاري بايد توسط دستگاه متقاضي اطمينان حاصل شود كه اقدامات هدايت ترافيك مطابق آئين‌نامه‌هاي حوزه ترافيك شهرداري و مورد قبول راهنمايي و رانندگي انجام شود، ضمناً چراغ‌هاي چشمك‌زن هشداردهنده نيز در مكان‌هاي مورد نياز نصب و به‌ خوبي عمل نمايند.
هـ- دستگاه متقاضي بايد تمهيدات لازم جهت جلوگيري از ريزش‌هاي احتمالي جدار نوار حفاري و يا سقف تونل را به عمل آورد، علي‌الخصوص در مواردي كه اين عمليات به‌ موازات محل‌هاي پرتردد انجام مي‌شود.
و- دستگاه متقاضي موظف است اطلاعات لازم مربوط به ضخامت و نوع لايه‌هاي حفاري‌شده از رويه معبر تا انتهاي تراز كف را در هر مسير يادداشت و به كارفرما جهت ثبت در بانك اطلاعاتي معابر ارائه نمايد.
مبحث ششم: نحوه تعيين و دريافت هزينه‌ها و جرائم
ماده بيست و نهم (29):
هزينه صدور مجوز
به‌ منظور تأمين هزينه‌هايي از قبيل هزينه‌هاي اداري، هزينه‌هاي نظارت بر عملكرد پيمانكاران دستگاه متقاضي حفاري و هزينه خدمات اضافي در مدت‌زمان اجراي پروژه از قبيل نظافت، رفت‌ و روب معبر، جمع‌آوري زباله و پسماند نخاله‌ها، خروج معبر از سرويس‌دهي كامل و ايجاد اختلال در انجام وظايف شهرداري هزينه‌اي جهت صدور مجوز از دستگاه متقاضي حفاري دريافت مي‌شود و مبناي محاسبه آن بر اساس موارد زير است.
الف- مساحت حفاري
‌ب(اصلاحي 1386/03/08)- شاخصه ريالي (ح) كه يك عدد بوده و هر ساله توسط شهرداري اعلام مي‌شود.
‌ج- ضريب اهميت معبر كه بر حسب معبر و اهميت آن از نظر تردد از جدول زير استخراج مي‌شود.
تعاريف مربوط به نوع معبر جدول فوق در تبصره ذيل بند الف ماده يازدهم (11) همين دستورالعمل قيد شده است.
ضريبنوع معبر
1پياده‌رو
1/3جمع‌آوري‌كننده و محلي
1/7شرياني اصلي و فرعي
2آزادراه و بزرگراه

‌د(اصلاحي 1395/09/09)- ضريب منطقه كه بر حسب اهميت منطقه از نظر جمعيت، رونق اداري و تجاري، تمركز خدمات و امثالهم بر اساس جدول زير استخراج مي‌شود.

منطقهضريب
15 الي 211
4 ، 8 الي 14 و 221/3
1 ، 2 ، 3 ، 5 ، 6 ، 7 1/5

تبصره:
چنانچه حفاري در معابري كه مرز بين دو منطقه است صورت گيرد، ميانگين ضرايب دو منطقه ملاك عمل خواهد بود.
هـ- ضريب نوع حفاري كه بر حسب نوع حفاري بر اساس جدول زير استخراج مي‌شود.
ضريب نوع حفاري
1 لوله‌راني
1/2گالري سنتي
1/4ترانشه باز

و- ضريب مدت حفاري جهت الزام به تسريع در اجرا متناسب با طول زمان اجرا بر اساس جدول زير در نظر گرفته شود.
ضريب مدت حفاري
1 تا يك هفته
1/1 تا دو هفته
1/2تا سه هفته
1/3تا يك ماه
1/5تا دو ماه
1/7بيش از دو ماه

ماده سي ام (30)-اصلاحي 1386/03/08-:
نحوه محاسبه هزينه صدور مجوز
با استفاده از فرمول زير هزينه صدور مجوز تعيين مي‌شود.
هزينه صدور مجوز = (مساحت حفاري)×ح× (ضريب اهميت معبر)× (ضريب منطقه)×(ضريب نوع حفاري)×(ضريب مدت حفاري)
تبصره(اصلاحي 1386/03/08):
شاخصه ريالي (ح)، هر ساله به پيشنهاد شهرداري و تصويب شوراي اسلامي شهر تهران تعيين و ابلاغ مي‌شود.
ماده سي و يكم (31):
هزينه‌هاي مرمتي كه توسط شهرداري صورت مي‌گيرد (لايه‌هاي فوقاني و روكش)
هزينه‌هاي مرمت نوار حفاري از مرحله‌اي كه انجام آن بر عهده شهرداري قرار مي‌گيرد، بر اساس فهرست‌بهاي واحد ترميم و بازسازي نوار حفاري در معابر شهري كه توسط سازمان مديريت و برنامه‌ريزي كشور ابلاغ مي‌شود و برابر بخشنامه‌هاي شاخص‌هاي تعديل در هر دوره بهنگام مي‌شوند از دستگاه متقاضي حفاري دريافت مي‌شود.
تبصره يكم (1):
در مرمت نوار حفاري چنانچه شهرداري به‌منظور جلوگيري از نشست‌هاي بعدي ناچار به استفاده از روش‌هاي ديگر به‌ جز آنچه كه در فهرست بهاء قيمت آن تعيين‌شده شود، محاسبه به روش تجزيه قيمت صورت گرفته و مابه‌التفاوت آن با هزينه‌هاي مندرج در اين ماده جمع مي‌شود.
تبصره دوم (2):
در حفاري‌هايي كه به‌طور سنتي به‌صورت تونل يا گالري صورت مي‌گيرد مبناي محاسبه سطح نقاط حفاري‌شده جهت منهول، چاه‌هاي دسترسي و تنفسي و غيره مي‌باشد.
تبصره سوم (3):
شهرداري به‌منظور امكان اجراي تعهدات ناشي از انجام مرمت، در مرحله صدور مجوز، هزينه‌هاي برآورد شده را به‌طور علي‌الحساب اخذ و پس از اتمام مرمت و اندازه‌گيري كار انجام‌شده و خسارت وارده و جرائم تأخيرات احتمالي به‌طور كامل محاسبه و دريافت مي‌نمايد.
ماده سي و دوم (32):
هزينه‌هاي خسارات قهري ناشي از حفاري
به‌ منظور جبران خسارات قهري وارده ناشي از حفاري معابر هزينه‌هاي زير علاوه بر هزينه‌هاي صدور مجوز و هزينه‌هاي مرمتي از دستگاه متقاضي حفاري دريافت مي‌شود.
الف- به‌منظور جبران خسارت وارده به جسم و زيرسازي و روسازي راه و به هم خوردن يكپارچگي معبر و جبران خسارات مضاعف وارده بر جوانب كانال در اثر ضربه‌هاي ماشين‌آلات و ابزارهاي دستي به ميزان 1/7 برابر هزينه‌هاي موضوع ماده سي و يكم (31) اين دستورالعمل (هزينه مرمت كه توسط شهرداري صورت مي‌گيرد) هزينه خسارات قهري در نظر گرفته مي‌شود.
ب(اصلاحي 1395/09/09)- در صورتي‌كه عمر آسفالت معبر چهار (4) سال تمام و كمتر باشد، دستگاه متقاضي حفاري علاوه بر هزينه‌هاي بند (الف) موظف به پرداخت هزينه كامل روكش معبر (فقط هزينه توپكا و بيندر) مي‌باشد و چنانچه عمر آسفالت بيش از چهار (4) سال باشد به ازاي هر سال اضافه عمر آسفالت بيست درصد (20%) از هزينه روكش كامل كسر و مابقي بايد پرداخت شود. شهرداري تهران موظف است ظرف يك (1) سال از تاريخ لازم‌الاجرا شدن اين مصوبه، عمر آسفالت معبر را از طريق سامانه مديريت نگهداري معابر شهرداري تهران بر اساس ثبت عملكرد سالانه پيمانكاران روكش آسفالت محاسبه نمايد و اطلاعات عمر آسفالت هر معبر از سامانه مذكور به سامانه صدور مجوز حفاري جهت تعيين هزينه خسارت به آسفالت نو انتقال يابد. بديهي است در صورت عدم احراز عمر آسفالت از سامانه مذكور، عمر آسفالت معابر در هنگام صدور مجوز حفاري به صورت آسفالت نو منظور نخواهد شد .

تبصره يكم (1):
انجام يك مرحله حفاري توسط يك شركت متقاضي در معابر با آسفالت نو باعث نمي‌شود كه آسفالت كهنه تلقي شود. بنابراين چنانچه بيش از يك شركت، متقاضي حفاري در يك معبر با آسفالت نو باشد به‌ توالي در طول يك سال، شركت دوم پنجاه‌درصد (50%) شركت اول، شركت سوم پنجاه‌درصد (50%) شركت دوم و به همين ترتيب الي‌آخر، موظف به پرداخت هزينه روكش كلي مي‌باشند.
تبصره دوم (2)-اصلاحي 1395/09/09-:
در حفاري‌هاي طولي (غير از انشعابات و حفاري‌هاي عرضي) هزينه‌هاي فوق‌الذكر شامل طول محل حفاري به علاوه اضافه طولي مطابق جدول ذيل در منتهي اليه هر دو طرف نوار خواهد بود و چنانچه منتهي اليه نوار بين دو تقاطع ختم شود اضافه طول ذكر شده محاسبه نمي‌شود و تقاطع چهار راه ملاك عمل است‌. در نوارهاي حفاري سري، اضافه طول حفاري به نحوي لحاظ مي‌گردد كه از هم‌پوشاني با نوار حفاري بعدي و محاسبه مكرر هزينه خسارات قهري جلوگيري شود. در حفاري‌هاي عرضي (به غير از انشعابات اشخاص حقيقي) در صورتي كه دستگاه هم‌زمان متقاضي حفاري عرضي و طولي باشد، مورد بند (ب) اين ماده يك‌بار حساب مي‌شود .
طول نوار حفارياضافه طول نوار حفاري در هر طرف نوار حفاري
كمتر از 50 متر25 متر
بيشتر از 50 مترنصف طول نوار حفاري كه حداكثر برابر 50 متر منظور مي‌گردد.

تبصره سوم (3)-اصلاحي 1395/09/09-:
كليه متقاضيان اشخاص حقيقي مربوط به انشعابات در محدوده‌هاي واقع در بافت فرسوده كليه مناطق شهر تهران، از پرداخت هزينه‌هاي خسارت بندهاي (الف) و (ب) (خسارت به جسم سالم راه و خسارت به آسفالت نو) معاف مي‌باشند. در صورتي كه هريك از شركت‌هاي خدمات‌رسان (آب و فاضلاب، برق، گاز و مخابرات) به نيابت از مشتركين (اشخاص حقيقي) اقدام به اخذ مجوز حفاري جهت نصب انشعابات نمايند از معافيت مذكور برخوردارند.
تبصره چهارم (4):
در حفاري‌هاي عرضي براي اشخاص حقيقي متقاضي انشعابات مساحت قابل‌ محاسبه جهت اخذ هزينه روكش آسفالت موضوع بند (ب) اين ماده، عرض نوار حفاري به‌علاوه دو و نيم (2/5) متر از هر طرف يا عرض ملك متقاضي هر كدام كه كمتر باشد ضربدر عرض معبر مي‌باشد. در ساير موارد (غير از اشخاص حقيقي متقاضي) ملاك محاسبه، عرض نوار حفاري به‌اضافه بيست (20) متر از هر طرف ضربدر عرض معبر مي‌باشد.
تبصره پنجم (5)-اصلاحي 1395/09/09-:
به منظور تشويق دستگاه‌هاي خدماتي براي استفاده از روش‌هاي نوين حفاري، نحوه محاسبه هزينه خسارات قهري (خسارت به جسم راه و آسفالت نو) براي روش‌هاي تونلي نوين (نظير پايپ جكينگ و ميكرو تونلينگ) معادل بيست درصد (20%) و براي تونلي سنتي (نقب) معادل پنجاه درصد(50%) ترانشه باز محاسبه مي‌شود.
تبصره ششم (6):
موارد مندرج در تبصره سوم ذيل ماده سي و يكم (31) اين دستورالعمل (هزينه‌هاي مرمتي كه توسط شهرداري صورت مي‌گيرد) به اين ماده نيز تسري پيدا مي‌كند.
ماده سي و سوم (33):
هزينه‌هاي خسارات احتمالي و جرائم
چنانچه به دليل اهمال پيمانكار يا دستگاه متقاضي حفاري به تشخيص شهرداري خساراتي به معابر شهري، فضاي سبز، ابنيه و يا ساير تأسيسات وارد آيد، ميزان خسارت وارده توسط شهرداري برآورد و هزينه آن با اعمال پانزده درصد (15%) ضريب از دستگاه متقاضي حفاري اخذ مي‌شود.
تبصره:
ميزان و مقدار خسارت و جرائم و ... توسط دستگاه نظارت و با استعلام از ساير واحدهاي زيان‌ديده اندازه‌گيري شده و بر اساس جداول مصوبه كميسيون هماهنگي برآورد هزينه مي‌شود.
ماده سي و چهارم (34):
با توجه به وجود دستگاه نظارت و شرح وظايف مربوط كه از الزامات اين دستورالعمل است، در هنگام تحويل محل حفاري از دستگاه متقاضي حفاري تحويل قطعي صورت مي‌گيرد، لذا جبران خسارات ناشي از اهمال دستگاه متقاضي در اجراي لايه‌هاي تحتاني و مياني متوجه او نبوده و مستقيماً بر عهده دستگاه نظارت مي‌باشد.
ماده سي و پنجم (35):
چنانچه دستگاه متقاضي حفاري بيش از مدت مندرج در مجوز اتمام كار را معطل نمايد ملزم به پرداخت جريمه خسارت تأخير خواهد بود كه بر اساس مصوبه كميسيون هماهنگي دريافت خواهد شد.